Skip to main content

Metan, iklim değişikliğine neden olan en önemli ikinci sera gazıdır. Kömür ise, AB’de enerji sektöründeki en büyük metan kaynağıdır. Yapılan araştırmalar, iklim hedeflerine ulaşılması için kömür madenlerinden kaynaklı metan emisyonlarının kritik öneme sahip olduğunu ve uygun yönetilmeyen kömür madenleri hedeflere ulaşmayı yavaşlattığını ortaya koyuyor. Temiz enerji dönüşümünü hızlandırmayı amaçlayan düşünce kuruluşu olan EMBER’in çalışmasına göre; küresel sıcaklık artışını 1.5 C⁰’de sınırlama hedefine ulaşmak için kömür madenlerinden kaynaklı metan (CMM) emisyonlarının 2030 yılına kadar küresel düzeyde %75 oranında azaltılması gerekiyor. Bu da ancak, yeni AB Metan Yönetmeliği bağlamında daha da önemli hale gelen emisyonların doğru bir şekilde anlaşılmasıyla mümkün olabilecek. 

Avrupa Parlamentosu 10.04.2024 tarihinde AB İklim hedeflerine ulaşmak ve hava kalitesini  iyileştirmek için enerji sektöründen kaynaklı metan emisyonlarının azaltılmasını amaçlayan düzenlemeyi kabul etti. Kabul edilen düzenleme petrol, fosil gaz ve kömür sektörlerinden kaynaklanan doğrudan metan emisyonlarını ve gaz şebekesine enjekte edilen biyometanı kapsıyor. 

Düzenlemenin yasalaşması durumunda AB ülkelerinin faaliyette olan yeraltı ve yerüstü maden işletmelerinden kaynaklanan metan emisyonlarını sürekli olarak ölçmeleri ve raporlamaları gerekecek. Ayrıca, 10 yıldan uzun süredir su altında olan madenler hariç olmak üzere, son 70 yıl içinde kapatılan veya terk edilen madenlerin kamuya açık bir envanterini oluşturmaları ve emisyonlarını ölçmeleri gerekecek.

Yeni düzenlemeye göre, metan yakma 1 Ocak 2025 tarihinden itibaren yasaklanacak. Çıkarılan kömürün kilotonu başına 5 tondan fazla metan salımı yapılan kömür madenlerinde 1 Ocak 2027’den itibaren ve çıkarılan kömürün kilotonu başına 3 tondan fazla metan salımı yapan madenlerde 1 Ocak 2031’den itibaren havalandırma yasaklanacak. Kapatılmış ve terk edilmiş madenlerden havalandırma ve alev çıkarma 1 Ocak 2030’dan itibaren yasaklanacak.

Ocak  2027’den başlayarak, petrol, fosil gaz ve kömür ithalatına ilişkin yeni yapılacak sözleşmelerin AB’deki üreticiler ile aynı metan ölçüm, raporlama ve doğrulama (MRV) standartlarını taşımaları gerekecek.  Yeni düzenleme ithal edilen ve AB’de çıkarılan fosil yakıtların metan yoğunluğunu belirleyecek ve metan yoğunluğuna ilişkin eşikler oluşturacak.  Sonuç olarak, yabancı üreticilerin uyumu sağlamak için gelişmiş MRV prosedürleri uygulamaları; cezalardan kaçınmak ve AB’ye ihracat yapabilmeleri için emisyonları belirlenen eşiklerin altında tutmaları gerekecek.

Düzenlemenin yasalaşması için Avrupa Birliği Konseyi tarafından da onaylanması gerekiyor. 

 

Av. Ceren Pınar Gayretli, THHP Hukuk Danışmanı

E-Bülten

E-posta adresinizle e-bültenimize kayıt olarak yaklaşan etkinliklerimiz, haberler, raporlarımız ve daha birçok konudan anında haberdar olabilirsiniz.